Wetenschappers ver van de bewoonde wereld!

Hoewel ze bedekt zijn met ijs, afgezonderd en ver verwijderd van Frankrijk vertegenwoordigen de Franse Zuidelijke en Antarctische eilanden toch een paradijs voor wetenschappers. Opmerkelijke boten als de Marion Dufresne en de Astrolabe verbinden deze eilanden met de rest van de wereld. Het is een ware expeditie om er naar toe te reizen: er te verblijven vormt een avontuur zonder precedent. Niet veel mensen kennen deze verafgelegen eilanden en toch zijn ze een stukje Frankrijk: zij vormen de Franse Zuidelijke en Antarctische gebieden (TAAF).

De Franse gebieden vormen ten zuiden van de Réunion drie eilandengroepen: de Crozeteilanden, Amsterdam en Saint-Paul, en Kerguelen. Een bijzondere boot zorgt voor de proviandering. De Marion Dufresne is een van de grootste oceaanschepen ter wereld. Het is een passagiersschip, een vrachtschip en een olietanker en vervoert zowel het personeel van de bases, als bezoekers, containers en brandstof waarmee de permanente stations van energie worden voorzien. De boot beschikt ook over een helikopter en onderzoeklaboratoria, verdeeld over een oppervlakte van bijna 650 m2.

Op de TAAF-eilanden doen wetenschappers belangrijk onderzoek op het gebied van biodiversiteit, klimatologie en meteorologie. « Het zijn kleine eilandjes maar men vindt er een grote populatie vogels. De evolutie van de fauna geeft de evolutie weer van de biologische bronnen en de toestand van de oceaan naargelang de veranderingen van het klimaat, benadrukt Alain Lesquer van het Institut Paul Emile Victor.

Crozet bijvoorbeeld is een paradijs voor zeevogels die hier komen om te broeden en voor ornithologen die hier komen om de vogels te observeren. “ Vogels en zeedieren krijgen een zendertje en bakens worden op de zeebodem geïnstalleerd zodat ze metingen kunnen verrichten daar waar schepen niet kunnen komen. Voor wat betreft de luchtkwaliteit vormen deze regio’s, die ver verwijderd zijn van de luchtvervuiling, een nulpunt van waaruit men de geleidelijke verandering van het CO2-gehalte kan meten, zoals dit wordt gedaan door het meetstation van Amsterdam” voegt Alain Lesquer toe.

Saint-Paul is bevolkt met kolonies kuifpinguïns en zeeleeuwen. Vier onderzoekers uit Nantes hebben zich na een reis aan boord van de Marion Dufresnes gevestigd op île de la Possession waar zij zijn begonnen met het verzamelen van stukjes rots om de frequentie van vulkaanuitbarstingen te kunnen zien. “Wij willen op die manier het verband laten zien, als dat bestaat, tussen een warmer klimaat en een verhoogde vulkaanactiviteit” legt Antoine Bézos van het « laboratoire de planétologie et de géodynamique de Nantes » uit.

De tijdelijke bezoekers worden opgevangen in de permanente bases ter plekke. In de Zuidelijke gebieden, op het eiland Amsterdam, ligt de oudste basis, Marin de Vivies: 54 km2 vulkanen en een indrukwekkende steile kust. De basis van Port-aux-Français is sinds 1950 op Kerguelen gevestigd met zijn diepe baaien, fjorden en grillig gevormde kustlijn.

Het beheer en onderhoud van deze wetenschappelijke stations worden verzekerd door het Institut Paul Emile Victor (IPEV), een organisatie van algemeen belang die wordt gevormd door negen publieke of semi-publieke instellingen waarvan de grootste het ministerie van Onderzoek en Nieuwe Technologieën en het ministerie van Buitenlandse en Europese Zaken zijn. Het is ook het IPEV dat de projecten uitkiest, de expedities organiseert en ongeveer 70 personen per jaar aanwerft. Het leidt onder andere oceanografische programma’s aan boord van de Marion Dufresne.

De stations op de Antarctische eilanden, waar eveneens veel vogels en met name pinguïns leven, vallen ook onder het IPEV. Het is de enige grote koude regio in de wereld die sinds haar ontstaan niet veel veranderd is en een bijna biologisch intact gebleven erfgoed bezit. Frankrijk ijvert er voor deze diversiteit te behouden Astrolabe, nog zo’n bijzonder schip, onderhoudt vijf keer per jaar de verbinding met het Antarctisch gebied. Dumont-d’Urville, een basis met dertig permanente bewoners op het eiland l’île des Pétrels, is gevestigd in het bijzonder onherbergzame gebied Terre Adélie met zijn sneeuwstormen en ijsbanken. Hier wordt onderzoek gedaan naar zeeroofdieren en vissen.

Onlangs heeft men de basis Concordia neergezet. Dit was in 1993 door Frankrijk en Italië besloten. Het zal in de toekomst een Europese basis worden waar de internationale wetenschappelijke gemeenschap op velerlei gebied unieke onderzoek- en observatieprogramma’s zullen uitvoeren, vooral op het gebied van de hoge atmosfeer, de klimaatopwarming en de ozonlaag. In 2005 overwinterde er voor het eerst een Frans-Italiaans team.

De Franse aanwezigheid in deze gebieden en de onderzoeken die daar worden uitgevoerd op terreinen die essentieel zijn voor de toekomst van de planeet, geven Frankrijk een vooraanstaande plaats in de wetenschappelijke wereld van de sub-Antarctische en Antarctische regio’s.

Meer weten

 Tekst in het Duits

Tekst in het Duits

 Tekst in het Engels

Tekst in het Engels